Wat zijn smart contracts?

Toon

Toon's expertise is Bitcoin. Schuift regelmatig aan bij de Crypto Update van de Telegraaf.

Heb jij al gehoord van smart contracts? In de wereld van financiën en crypto wordt deze term en de bijbehorende technologie steeds gewoner.

In dit artikel leggen we je uit wat smart contracts precies zijn, wat ze doen en wat je ermee kunt. Let's go!

Wat zijn smart contracts?

De term ‘smart’ is de laatste jaren erg populair. We hebben smart TV’s, gebruiken smart koelkasten en kunnen niet meer zonder onze smartphones. Al deze apparaten noemen we ‘smart’ omdat ze zelf, op basis van geprogrammeerde voorwaarden, opdrachten uitvoeren en beslissingen maken op basis van wat ze binnenkrijgen.

Smart contracts (‘slimme contracten’) zijn programma's die kunnen draaien op een blockchain. Ze worden geactiveerd en uitgevoerd op basis van bepaalde voorwaarden. Smart contracts automatiseren de uitvoering van een overeenkomst of contract. Dit gebeurt zonder tussenkomst van een derde partij, bespaart veel tijd en verzekert deelnemers van een transparante uitkomst.

Smart contracts kunnen transacties automatiseren, maar ook een workflow, waarbij de volgende actie in gang wordt gezet wanneer aan de geprogrammeerde voorwaarden is voldaan.

Hoe werken smart contracts?

Smart contracts volgen eenvoudige 'als/wanneer...dan...' commando’s die in code op een blockchain zijn geschreven. Een netwerk van computers voert deze acties uit wanneer aan vooraf bepaalde voorwaarden is voldaan en deze zijn geverifieerd. Smart contracts kunnen bijvoorbeeld de volgende acties uitvoeren:

  • Transacties uitvoeren en registreren
  • Fondsen vrijgeven aan de juiste partijen
  • Een voertuig registreren
  • Meldingen verzenden
  • Tickets uitgeven

 

Wanneer de transacties zijn voltooid, wordt de blockchain bijgewerkt. Transacties kunnen achteraf niet worden gewijzigd en alleen betrokken partijen kunnen de resultaten inzien.

Smart contracts kunnen worden geprogrammeerd met zoveel bepalingen als nodig zijn. Om een smart contract op te stellen, bepalen deelnemers de 'als/wanneer...dan...' regels, hoe hun gegevens op de blockchain worden weergegeven, en een kader voor het oplossen van geschillen. Vervolgens kan het smart contract door een ontwikkelaar worden geprogrammeerd, maar steeds meer organisaties die blockchain gebruiken, maken gebruik van sjablonen, web-interfaces en andere online tools die de opstelling van smart contracts vereenvoudigen.

Waar worden smart contracts voor gebruikt?

Smart contracts worden steeds meer gebruikt en toegepast, voornamelijk door bedrijven, financiële instellingen en DeFi applicaties. Ze worden ingezet om een eerlijk, veilig, transparant en vooral betrouwbaar verloop van een transactie te garanderen.

In het dagelijkse leven kunnen smart contracts worden ingezet om de internationale handel sneller en efficiënter te maken, en ook om het vertrouwen tussen inkopers en leveranciers te vergroten: de code is neutraal en neemt immers de kans op partijdigheid en menselijke fouten weg. Ook vinden we smart contract-toepassingen terug in verzekeringen, productieketens, onroerend goed en het verifiëren van een digitale identiteit.

Ook in jouw dagelijks leven heb je vaker met smart contracts te maken dan je denkt! Denk bijvoorbeeld aan contactloze betalingen voor metro's, busreizen of fietsverhuur. Vroeger moest je hiervoor aparte kaartjes kopen en in sommige gevallen zelfs papieren invullen. Nu scan je onderweg eenvoudig je bank- of abonnementspas, en ben je dankzij een smart contract klaar om te gaan en staan waar je wilt.

De geschiedenis van smart contracts

Al sinds de jaren '90 zijn computerwetenschappers en wiskundigen bezig geweest met de automatisering van contracten. Nick Szabo, een Amerikaanse computerwetenschapper en cryptograaf, was de eerste die echte smart contracts introduceerde, al in 1994. Szabo is ook de uitvinder van de virtuele munt genaamd ‘Bit Gold’, die zo’n 10 jaar voor de uitvinding van Bitcoin werd bedacht, maar nooit geïmplementeerd werd. 

In een document definieerde Szabo smart contracts als geautomatiseerde transactieprotocollen die de voorwaarden van een contract uitvoeren. Hij wilde de functionaliteit van elektronische transactiemethoden uitbreiden naar het digitale rijk. Veel van Szabo's voorspellingen in de paper kwamen uit, op manieren die voorafgingen aan blockchain technologie. De handel in derivaten verloopt nu bijvoorbeeld meestal via computernetwerken met complexe termijnstructuren.

Smart contracts wonnen pas echt aan populariteit met de introductie van Ethereum. Ook Bitcoin ondersteunt smart contracts, maar het vereist enig programmeerkennis om deze te gebruiken. Dit maakt het gebruik van slimme contracten in Bitcoin zeer beperkt.

Wat zijn de voordelen van smart contracts?

Smart Contract toepassingen op de blockchain bieden verschillende voordelen:

 

  • Snelheid, efficiëntie en nauwkeurigheid
  • Vertrouwen en transparantie
  • Beveiliging
  • Automatisering

Wat zijn de risico’s van smart contracts?

Hoewel slimme contracten in principe erg handig zijn, zijn ze zeker niet perfect. Net als bij de meeste toepassingen in crypto, zijn er bij smart contracts nog steeds enkele risico’s waarmee je rekening moet houden:

 

  • Gebrek aan regelgeving
  • Storingen
  • Smart contracts zijn onveranderbaar
  • Integratie van smart contracts kost veel tijd, geld en moeite

Zijn smart contracts de toekomst?

We maken in de cryptowereld al veelvuldig gebruik van smart contracts en in de toekomst zal dit niet veranderen. Er zijn bijvoorbeeld al veel banken, (crypto)beurzen en verzekeringsinstellingen die gebruik maken van smart contracts en daarmee de toepassingen ervan in de echte wereld testen.

Nog steeds zijn er veel tegenstanders van smart contracts, die huiverig zijn om hun juridische documenten op de blockchain te zetten. Hun argument hiervoor is dat de blockchain niet 100% veilig is. Maar de IT-infrastructuur van de gemiddelde bank of kredietinstelling is evenmin waterdicht. Het feit blijft dat smart contracts op de blockchain consequent hun werk doen zonder tussenpersoon of derde partij, waardoor de kans op menselijke fouten nog altijd nihil is.

Naarmate meer mensen blockchain-technologie zullen begrijpen en vertrouwen, zullen smart contracts naar verwachting steeds vaker hun opwachting maken in ons digitale en financiële landschap.

En waar zullen we in de toekomst dan meer smart contracts aan het werk zien? Het antwoord op deze vraag is simpel: overal! Vrijwel iedere financiële transactie kan en zal op den duur worden beheerd en beveiligd op een blockchain systeem. Maar het kan wellicht nog jaren duren voordat het daadwerkelijk zo ver is.

Ben jij klaar voor crypto?

Ben je er klaar voor om in de wereld van crypto te duiken, dan hebben we belangrijk advies: investeer altijd slechts een bedrag dat je bereid bent om te verliezen. De cryptomarkt is nieuw en spannend, maar de koersen zijn zeer onvoorspelbaar en je kunt je inleg volledig verliezen.

Wil je meer weten over crypto, bijvoorbeeld over crypto staking of de toekomst van crypto? Bekijk dan gerust alle artikelen op de cryptopedia. Volg de laatste nieuws- en koersupdates en onderzoek de markt voor je zelf aan de slag gaat met crypto. Zo ben jij altijd helemaal up-to-date voordat je begint. Happy trading!